27 Ağustos 2026

"Fourier pikselleri" ekran devrimi yaratabilir

ETH Zürih Üniversitesi araştırmacıları, ışığı sadece yaymakla kalmayıp aynı zamanda gelen ışığın faz ve polarizasyon gibi tüm bileşenlerini algılayabilen "Fourier pikseli"ni üretmeyi başardı. Buluş ekranları kameraya çevirecek.
 
Bugüne kadar kullandığımız ekranlardaki pikseller (renkli küçük noktalar) sadece iki şeyden birini yapabiliyordu: Ya ışık yayarak görüntüyü gösteriyor ya da kamera gibi ışığı alarak görüntü kaydediyordu. Mevcut ekran teknolojileri ışığın yalnızca tek bir özelliğiyle, yani yerel ışık yoğunluğuyla çalışıyor. Fourier pikselleri ise adını aldığı matematikçi Joseph Fourier’in ilkelerinden beslenerek ışığa tam alan kontrolü uyguluyor. İsviçre’deki ETH Zürih Üniversitesi’nden bilim insanları, aynı anda hem görüntü veren hem de gelen ışığı algılayan yeni bir piksel geliştirdi.
 
Nature dergisinde yayımlanan çalışmaya göre "Fourier pikseli" adı verilen bu teknoloji, mevcut ekranlar gibi ışığın sadece parlaklığını değil; yönünü, titreşimini ve tüm özelliklerini kontrol edebiliyor. Üzerindeki özel mikro yapılar sayesinde ışık dalgalarını yönlendirip bilgiye dönüştürebiliyor. İşin iyi tarafı, bu karmaşık görünen sürecin arkasında basit matematiksel işlemler yatıyor. Bu da üretilmesini kolaylaştırıyor. Bu yeni teknolojiyle şu gelişmeler yaşanabilir... 
 
Kamera ve ekran birleşecek: Gelecekte ekranlar sadece görüntü göstermekle kalmayacak, aynı anda çevreyi ve sizi de algılayabilecek (kamera-ekran hibrit cihazlar).
 
Gelişmiş teknolojiler: Hologram ekranlar ve akıllı artırılmış gerçeklik (AR) cihazları için büyük bir adım atıldı.
 
Akıllı yüzeyler: Ekranlar, algıladıkları ortama göre gösterdikleri görüntüyü anında düzeltebilecek.
 
Araştırmacılar şu an laboratuvar ortamında bu piksellerden oluşan küçük dizilimler yapmayı başardı. Çalışmanın başında bulunan fizikçi Profesör David Norris, bu tarz ekranların henüz fikir aşamasında olduğunu söylese de teknolojinin arkasındaki matematiğin doğru çalışmasının gelecekteki başarısını garantilediğini belirtiyor.