18. İstanbul Bienali ziyaretçi rekoruyla tamamlandı

İKSV tarafından düzenlenen 18. İstanbul Bienali’nin ilk ayağı 20 Eylül-23 Kasım tarihleri arasında Koç Holding desteğiyle izleyicilere kapılarını ücretsiz olarak açtı. Koç Holding’in 2007-2036 yılları arasında sponsorluğunu üstlendiği İstanbul Bienal’ini bu yıl 600 bini aşkın kişi ziyaret etti.

İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından düzenlenen ve küratörlüğünü Christine Tohmé’nin üstlendiği Üç Ayaklı Kedi başlıklı 18. İstanbul Bienali’nin ilk ayağı, 20 Eylül – 23 Kasım 2025 tarihleri arasında, bu yıl da Koç Holding desteğiyle ücretsiz olarak düzenlendi. “Kendini koruma” ve “gelecek olasılıkları” temaları etrafında şekillenen bienal sergilerinde 30’u aşkın ülkeden 47 sanatçının eserleri yer aldı. Bienal sergilerine, performanslar, film gösterimleri ve söyleşilerden oluşan bir kamusal program eşlik etti. Yoğun ilgi gören bienal bu yıl tarihindeki en yüksek izleyici sayısına ulaşarak 600 bini aşkın ziyaretçiyi ağırladı. 

BEYOĞLU–KARAKÖY HATTINDA ÜÇ AYAKLI KEDİ

18. İstanbul Bienali’ne ev sahipliği yapan mekânlar küratör Christine Tohmé’nin oluşturduğu kavramsal çerçeve doğrultusunda belirlendi. Tüm mekânlar yürüyerek gezilebilecek şekilde planlandı; böylece ziyaretçiler kolaylıkla sergileri ve şehrin çok katmanlı yapısını keşfetme imkânı buldu. 18. İstanbul Bienali sergileri Beyoğlu – Karaköy hattında; Elhamra Han, Eski Fransız Yetimhanesi Bahçesi, Meclis-i Mebusan 35, Külah Fabrikası, Zihni Han, Galeri 77, Muradiye Han ve Galata Rum Okulu’nda olmak üzere 8 ayrı mekanda ziyaretçilerle buluştu. 

KHALIL RABAH’IN KIRMIZI ROTAVESAIT’İ ŞEHRE ARMAĞAN EDİLDİ 

Bu yıl, İstanbul Bienali ve Koç Holding’in şehre armağanı 18. İstanbul Bienali’nin sanatçılarından Khalil Rabah’ın Kırmızı Rotavesait adlı yerleştirmesi oldu. Şehre armağan edilen eser, Bienal Sponsoru Koç Holding’in katkıları ve Beyoğlu Belediyesi ev sahipliğinde, bienalin kapanmasının ardından Eski Fransız Yetimhanesi Bahçesi’nde 31 Mayıs 2026’ya kadar sergilenmeye devam edecek. Eserin daha sonra yerleştirileceği alan 2026 yılında belirlenecek.

Kırmızı Rotavesait (2025), farklı emek, hareket ve aidiyet biçimleri üzerine düşündüren mekânsal bir müdahale olarak tasarlandı. Khalil Rabah’ın kariyeri boyunca odaklandığı toprak mücadelesi, tehcir ve egemen tarih anlatılarının sorgulanmasının bir yansıması olan yerleştirme, bulunduğu mekânın geçmişine de referans veriyor. Eser, ziyaretçileri variller içine dikilmiş ağaçlar arasında dolaşmaya davet ediyor.

REHBERLİ TURLAR YOĞUN İLGİ GÖRDÜ 

Bienal kapsamında düzenlenen rehberli tur programı, ziyaretçilerin eserleri daha yakından tanımalarına olanak sağladı. 2007 yılından bu yana bienalin destekçisi Koç Holding’in katkılarıyla eğitimlerini tamamlayan 20 adet rehber bienal süresince 7.232 ziyaretçiye bienali ve sergilenen işleri tanıtarak izleyici deneyimini zenginleştirdi. 
Ayrıca İstanbul Bienali sergilerini 0–36 ay aralığındaki bebekleriyle birlikte gezmek isteyen bakım verenlere özel olarak tasarlanan “Bebekli Sabahlar” pusetli ziyaretçilerin bienali rahatça deneyimlemelerine olanak tanıdı. Galata Rum Okulu’nda bienal süresince cuma günleri gerçekleştirilen turlara 90 bakım veren kişi bebekleri ile birlikte katıldı. 

BİENALİN ÖĞRENME PROGRAMI 2 BİNİ AŞKIN ÇOCUK VE GENCE ULAŞTI 

İstanbul Bienali’nin çocuklar ve gençlere yönelik Öğrenme Programı, Koç Holding’in desteği ile hayata geçirildi. Program İKSV Alt Kat’ın koordinasyonunda PACE Çocuk Sanat Merkezi işbirliğiyle, sergi gezisi ve atölye çalışması olmak üzere iki aşamalı olarak tasarlandı. Katılımcıların bienal sanatçılarından ilham alarak yanlarında getirdikleri objeleri ileri dönüşüm teknikleriyle üç boyutlu sanat eserlerine dönüştürmeleri hedeflendi. Çocuklar bu atölyelere, hem okullar ve sivil toplum kuruluşlarıyla yürütülen işbirlikleri kapsamında hem de bireysel başvurularla davet edildi. Bienal boyunca Galata Rum Okulu’nda ücretsiz olarak yürütülen programa 2.155 öğrenci katıldı. 

KAMUSAL PROGRAM, ETKİNLİKLER VE ATÖLYELER 

Bienalin kamusal programı, açılış haftasında canlı performanslar, film gösterimleri ve DJ setleriyle başladı. Bienal süresince Zihni Han’ın ikinci katı da ziyaretçilerin buluşma, sohbet ve atölye düzenleme imkânı bulduğu ortak alan olarak tasarlandı. Mekânda yer alan kütüphane, ziyaretçilerin katkılarıyla ortak bir kaynak olarak büyümeyi sürdürdü. Bienal boyunca Zihni Han Kat İki, aralarında linol baskı, 3D origami, mizah atölyesi, Türk İşaret Dili üzerine etkinlikler, film gösterimleri, kolektif üretim atölyeleri gibi farklı disiplin ve içerikte 30’dan fazla etkinliğe ev sahipliği yaptı. 

PARALEL ETKİNLİKLERLE KENTİN KÜLTÜREL ÇEŞİTLİLİĞİNE KATKI 

18. İstanbul Bienali ile eşzamanlı olarak kentin farklı noktalarında düzenlenen bağımsız kültür ve sanat etkinlikleri olan Paralel Etkinlikler İstanbul Bienali tarafından derlenerek bienalin web sitesinden duyuruldu. 16 Eylül – 23 Kasım tarihleri arasında gerçekleştirilen 200’i aşkın etkinlik, bienalin Paralel Etkinlikler listesinde yer aldı ve İstanbul’un kültür sanat hayatını yaratıcı buluşmalarla canlandırdı. 

ULUSLARARASI MEDYA VE KÜLTÜR KURUMLARINDAN BİENALE YOĞUN İLGİ 

18. İstanbul Bienali, bu yıl da uluslararası basın ve kültür kurumlarının yoğun ilgisini çekti. Bienal, Financial Times, Art Newspaper, Corriere della Sera, Frankfurter Allgemeine Zeitung, Canvas, ArchDaily, El Pais, Frieze, Artforum, Kunstforum, Text Zur Kunst, Art Press, ArtAsiaPacific, Cornucopia, La Repubblica, Die Welt, El Pais, Die Presse, Tagesspiegel, e-flux, Ocula, Folha de Sao Paulo gibi önde gelen uluslararası basın kuruluşlarından temsilcileri ağırladı. Bienal, uluslararası sanat yayınlarında pek çok değerlendirme yazısına konu oldu. 

Yurtdışından, aralarında Metropolitan Müzesi, Sursock Müzesi, Beirut Art Center, ICA Yerevan, Athens National Museum of Contemporary Art, Toledo Müzesi, Lenbachhaus, Hirshhorn Müzesi, Guggenheim, MoMA, Frieze, Sharjah Sanat Vakfı, Alserkal Avenue, Autostrada Biennale, Venice Biennale, LUMA Arles, Mophradat, KADIST, Art Jameel, Rijksmuseum, Palais de Tokyo, Fondazione Merz, Associação Cultural Videobrasil, Uluslararası Bienaller Birliği, EUNIC (EU National Institutes for Culture), TATE, SAVVY Contemporary, Sculpture Projects Münster, New York Kültür İşleri Departmanı, Brooklyn Müzesi, Kunstverein Hamburg, Asian Art Museum gibi uluslararası kurumların temsilcilerinin de bulunduğu binlerce ziyaretçi bienali takip etti.